Κήπος και αγρόκτημα στην Ελλάδα

Κήπος και αγρόκτημα στην Ελλάδα
Κήπος και αγρόκτημα στην Ελλάδα

Δευτέρα 24 Αυγούστου 2026

Αγρόκτημα στην Ελλάδα : Το μέλλον της επιβίωσης των Ελλήνων και η ελπίδα του έθνους (Μέρος Β)

Η σημασία που έχει η πρωτογενής παραγωγή μιας χώρας είναι αναμφισβήτητη και η ευημερία, τουλάχιστον η υλική, εξαρτάται εν πολλοίς από αυτήν. Στην αρχαιότητα, κατά την οποίαν δεν υπήρχε η βιομηχανική ανάπτυξη όπως τη γνωρίζουμε σήμερα, το βάρος για την επιβίωση έπεφτε πολύ περισσότερο στη γεωργία και τη κτηνοτροφία, αλλά και σε άλλες σχετικές επαγγελματικές ενασχολήσεις, όπως η αλιεία, η μελισσοκομία, η κυνηγετική. Είναι ίσως γνωστές στους περισσότερους οι Ομηρικές περιγραφές του περιβολιού του Λαέρτη στην Ιθάκη και πολύ περισσότερο του Αλκίνοου στη χώρα των Φαιάκων, που εμμέσως πλην σαφώς δείχνουν μια εξαιρετική επιμέλεια και αίσθηση ικανοποίησης και ηδυπάθειας. Είναι επίσης γνωστό το διδακτικό έπος του Ησιόδου «Έργα και Ημέρες», το οποίο αναφέρεται στις γεωργικές εργασίες και όχι μόνον. Εξαιρετικό επίσης ενδιαφέρον έχει η περιγραφή του «παραδείσου», του αγροκτήματος θα λέγαμε, του Κύρου, την οποία μας παρέχει ο Ξενοφών. Οι αρχαίοι Έλληνες και στον τομέα αυτόν έθεσαν τις βάσεις και τις κατευθύνσεις για όσο το δυνατόν μεγαλύτερη παραγωγή και καλύτερη ποιότητα προϊόντων. Τα αρχαία συγγράμματα για τη γεωργία και τις συναφείς καλλιέργειες και δραστηριότητες είναι πάρα πολλά, αλλά δυστυχώς τα περισσότερα χάθηκαν στις πυρπολήσεις των βιβλιοθηκών τόσο της Αλεξανδρινής όσο και άλλων κατά τους πρώτους μετά Χριστόν αιώνες. Ωστόσο, και από τα ελάχιστα που διασώθηκαν μπορεί κανείς να διαμορφώσει γνώμη γι’ αυτά τα θέματα. Το πρώτο που θα πρέπει να καθοριστεί είναι ο στόχος, και αυτός είναι η αυτάρκεια. Το δεύτερο είναι η εύρεση των μέσων και των μεθόδων για την επίτευξη του στόχου. Σημαντικός παράγων για την αυτάρκεια είναι η ολιγάρκεια. Η υπερκατανάλωση και η σπατάλη είναι προφανές ότι οδηγούν στο αντίθετο αποτέλεσμα. Πλούσιος είναι, όπως έλεγαν οι πρόγονοί μας, ο ολιγαρκής.
Σε μία Ευρώπη που αλλάζει ραγδαία, με την κλιματική κρίση, τη δημογραφική γήρανση και τις οικονομικές πιέσεις να επαναπροσδιορίζουν τις προτεραιότητες, η γεωργία παραμένει ένας από τους πιο σταθερούς και καθοριστικούς πυλώνες της ζωής στην ύπαιθρο. Δεν πρόκειται απλώς για έναν παραγωγικό τομέα, αλλά για έναν σύνθετο μηχανισμό που συγκρατεί πληθυσμούς, στηρίζει τοπικές οικονομίες, διατηρεί πολιτιστικές παραδόσεις και δημιουργεί κοινωνικούς δεσμούς στις αγροτικές περιοχές της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η συμβολή της γεωργίας στην αγροτική ανάπτυξη υπερβαίνει κατά πολύ τα όρια της παραγωγής τροφίμων. Σε χιλιάδες χωριά και μικρές κοινότητες, η γεωργική δραστηριότητα λειτουργεί ως συνδετικός κρίκος ανάμεσα στους ανθρώπους, ως εργαλείο οικονομικής επιβίωσης και ως φορέας πολιτιστικής ταυτότητας. Χωρίς αυτήν, μεγάλα τμήματα της ευρωπαϊκής υπαίθρου θα κινδύνευαν με ερήμωση. Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία της Eurostat, περίπου 8,7 εκατομμύρια άνθρωποι απασχολούνται άμεσα στη γεωργία στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Αν σε αυτούς προστεθούν όσοι εργάζονται στην αγροδιατροφική αλυσίδα, στις μεταφορές, στη μεταποίηση και στο εμπόριο τροφίμων, γίνεται σαφές ότι ο αγροτικός τομέας αποτελεί βασικό μοχλό οικονομικής δραστηριότητας στις αγροτικές περιοχές. Η γεωργία στηρίζει το τοπικό εισόδημα, τροφοδοτεί μικρές επιχειρήσεις και ενθαρρύνει επενδύσεις. Παράλληλα, λειτουργεί ως βάση για την ανάπτυξη συμπληρωματικών δραστηριμα κοινωνικών σχέσεων που ενισχύει τη συνοχή και την αλληλεγγύη. Σε αντίθεση με τις μεγάλες αστικές περιοχές, η ύπαιθρος βασίζεται συχνά σε άτυπα δίκτυα αλληλοβοήθειας, τα οποία έχουν τις ρίζες τους στην αγροτική ζωή. Ιδιαίτερη σημασία έχει ο ρόλος της οικογενεια[1]κής γεωργίας. Οι μικρές και μεσαίες εκμεταλλεύσεις συγκρατούν τον πληθυσμό στον τόπο του, μεταφέρουν γνώσεις και εμπειρία από γενιά σε γενιά και διατηρούν ζωντανή τη συλλογική μνήμη των αγροτικών κοινωνιών. Η παρουσία τους συμβάλλει στην αντιμετώπιση της εγκατάλειψης της υπαίθρου και στη διατήρηση της κοινωνικής ισορροπίας.
Η γεωργία είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τον πολιτισμό της ευρωπαϊκής υπαίθρου. Παραδοσιακές καλλιεργητικές πρακτικές, τοπικές ποικιλίες, εορτές που ακολουθούν τον αγροτικό κύκλο και προϊόντα με προστατευόμενη ονομασία προέλευσης συνθέτουν ένα πολιτιστικό μωσαϊκό μοναδικό σε παγκόσμιο επίπεδο. Τα τοπικά τρόφιμα – από τα τυριά και τα κρασιά μέχρι το ελαιόλαδο και τα αλλαντικά – δεν είναι απλώς εμπορεύματα. Αποτελούν φορείς ταυτότητας και ιστορίας, προσελκύοντας επισκέπτες που αναζητούν αυθεντικές εμπειρίες. Ο αγροτουρισμός, που βασίζεται σε αυτήν ακριβώς τη σύνδεση γεωργίας και πολιτισμού, εξελίσσεται σε σημαντικό παράγοντα ανάπτυξης για πολλές αγροτικές περιοχές. Η κλιματική αλλαγή και η αυξανόμενη πίεση στους υδατικούς πόρους φέρνουν τη γεωργία αντιμέτωπη με νέες προκλήσεις. Η πρόσφατη έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την εφαρμογή της Οδηγίας-Πλαίσιο για τα Ύδατα υπογραμμίζει τη σημασία της βιώσιμης διαχείρισης του νερού για το μέλλον της υπαίθρου. Η γεωργία είναι ταυτόχρονα από τους τομείς που πλήττονται περισσότερο και από εκείνους που μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στη λύση. Η υιοθέτηση σύγχρονων πρακτικών, όπως η γεωργία ακριβείας, η εξοικονόμηση νερού και οι λύσεις βασισμένες στη φύση, μπορεί να ενισχύσει την ανθεκτικότητα των αγροτικών περιοχών και να δημιουργήσει νέες οικονομικές ευκαιρίες. Η ευρωπαϊκή γεωργία βρίσκεται σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι. Η γήρανση του αγροτικού πληθυσμού, οι πιέσεις του διεθνούς ανταγωνισμού και οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής δοκιμάζουν την αντοχή των αγροτικών κοινωνιών. Στη σημερινή Ελλάδα είναι προφανές ότι όσοι κυβέρνησαν και κυβερνούν αυτόν τον τόπο δεν έδωσαν τη δέουσα προσοχή ούτε στη γεωργία ούτε στην κτηνοτροφία ούτε στις άλλες σχετικές με την πρωτογενή παραγωγή ενασχολήσεις. Και το αποτέλεσμα είναι η σε μεγάλο βαθμό ερήμωση της υπαίθρου και της καλλιεργήσιμης γης και βέβαια η χαμηλή σχετικά παραγωγικότητα της καλλιεργήσιμης γης. Το γεγονός ότι ολόκληρες περιοχές, όπως της Θράκης, της Μακεδονίας και της Ηπείρου, για να αναφέρουμε τις πιο προβληματικές, η ερήμωση της υπαίθρου είναι εμφανέστατη, δεν είναι τυχαίο γεγονός. Παρ’ όλα αυτά, η γεωργία εξακολουθεί να αποτελεί βασικό εργαλείο για τη διατήρηση της κοινωνικής συνοχής και της οικονομικής ζωής στην ύπαιθρο. Η επένδυση στη βιωσιμότητα, στη γνώση και στη συνεργασία μπορεί να μετατρέψει τις προκλήσεις σε ευκαιρίες. Η γεωργία, όταν αντιμετωπίζεται ως πολυλειτουργικός τομέας, έχει τη δύναμη να κρατήσει ζωντανές τις αγροτικές περιοχές και να διασφαλίσει ένα πιο ισορροπημένο μέλλον για την Ευρώπη.
Για να επιτύχει βέβαια τους στόχους της η γεωργία σήμερα, απαιτείται υψηλού επιπέδου ειδική εκπαίδευση και τεχνογνωσία ανάλογη με το προϊόν που καλλιεργείται, συνδρομή από γεωπόνους όχι απλώς θεωρητική, αλλά πρακτική, στο χωράφι, σύγχρονες μέθοδοι καλλιέργειας για αύξηση της παραγωγής και βελτίωση της ποιότητας των προϊόντων, και –ιδιαίτερα για την πατρίδα μας– κατάλληλα μέτρα από τους κυβερνώντες για ενθάρρυνση των νέων να ασχοληθούν με τη γεωργία, την κτηνοτροφία και άλλες παραγωγικές δραστηριότητες και βέβαια η στήριξη όσων ασχολούνται ήδη με αυτά τα επαγγέλματα. Τέτοια μέτρα είναι η πλήρης απαλλαγή των νέων που επιθυμούν να ασχοληθούν με τη γεωργία, την κτηνοτροφία, την αλιεία, τη μελισσοκομία, τη βοτανολογία, την κηπουρική, την ανθοκομία κλπ. από τη φορολογία, εφόσον εγκατασταθούν σε περιοχές της υπαίθρου, όπως αυτές που αναφέραμε, και η παραχώρηση δωρεάν του σχετικού εξοπλισμού, η μείωση του κόστους παραγωγής (π.χ. φτηνή ενέργεια), ταχείες αποζημιώσεις σε περιπτώσεις καταστροφής των καλλιεργειών τους ή των επιχειρήσεών τους από φυσικά αίτια κ.ά. και η με κάθε τρόπο ενθάρρυνση της μεταποίησης όσων γεωργικών προϊόντων πλεονάζουν ή η υποστήριξη των εξαγωγών από τους κυβερνώντες.
Πηγή : https://www.ypaithros.gr/i-georgia-os-themelio-koinonikis-kai-oikonomikis-zois-stin-evropaiki-ypaithro/
https://lastpoint.gr/i-georgia-kai-ktinotrofia-themelio-tis-oikonomias-mas/

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Δεκαοχτούρα και Καρακάξα : Τα άγρια πτηνά κυρίαρχοι των ουρανών των ελληνικών πόλεων

Κατά τα λεγόμενα του κ. Σταύρακα, 150 είδη πουλιών παρατηρούνται στο κέντρο. Στον Λυκαβηττό έχουν καταγραφεί γύρω στα 90, στον Εθνικό Κήπο γ...